Pustynia Sahara

Sahara – strefa pustynna położona w północnej Afryce. Jest ona największą gorącą pustynią na Ziemi (ma 9 064 300 km²), rozciągająca się na długości 5700 km od Oceanu Atlantyckiego na zachodzie po Morze Czerwone na wschodzie; od północy ograniczona jest górami Atlas i wybrzeżem Morza Śródziemnego. Znajduje się na terytoriach 11 państw: Maroka, Algierii, Tunezji, Libii, Egiptu, Sahary Zachodniej, Mauretanii, Mali, Nigru, Czadu i Sudanu. Wg doniesień miesięcznika „Wiedza i Życie” IV/2008: Sahara rejteruje. Na podstawie zdjęć satelitarnych pierwszy ogłosił to w 2002 roku Chris Reij z Wolnego Uniwersytetu w Amsterdamie. Niektóre prognozy mówią nawet, że do północnej Afryki powrócą niedługo deszcze i znów, jak przed tysiącami lat, pokryje się ona sawanną, a wyschnięte studnie wypełnią się wodą. Może to być przykład pozytywnego efektu zmiany klimatu.

Al-Dżuf (El-Dżafur, fr. El-Djouf) – pustynia w północno-zachodniej Afryce, w obszarze Sahary. Położona jest na terytorium wschodniej Mauretanii.

Erg Szasz (Erg Szesz, arab. Irk asz-Szasz, fr. Erg Chech) – pustynia piaszczysta w Afryce, wchodząca w skład Sahary. Rozciąga się na obszarach północno-wschodniej Mauretanii (część regionów Adrar i Tiris Zammur), północnego Mali (część regionu Timbuktu) i zachodniej Algierii (część prowincji Adrar). Pustynia zajmuje obszar około 180 tys. km2. Wysokość bezwzględna waha się tu od 200 do 300 m n.p.m.

Wielki Erg Wschodni (fr. Grand Erg Oriental) – piaszczysta pustynia w północnej części Sahary, na terytorium Algierii i Tunezji.

Wielki Erg Zachodni (fr. Grand Erg Occidental) – piaszczysta pustynia w północnej części Sahary, na terytorium Algierii. Zajmuje powierzchnię ok. 70 tys. km². Zobacz też: Wielki Erg Wschodni.

Tadmait (fr. Tademaït) – płaskowyż, a zarazem pustynia żwirowa leżąca w Algierii, w obrębie Sahary.

Al-Hamada al-Hamra (ar. الحمادة الحمراء) – płaskowyż w północno-zachodniej Libii stanowiący część Sahary, leżący na południe od gór Dżabal Nafusa. Stanowi bezludną kamienistą pustynię o rozmiarach 440 na 300 km. Jej powierzchnię pokrywają zarówno małe kamienie, jak i potężne bloki skalne osiągające wysokość 825 m. Jego nazwa jest związana z charakterystycznym zabarwieniem materiału skalnego i brzmi „Czerwona Skalista Wyżyna”. Badania geologiczne potwierdziły występowanie tu fosfatów i ropy naftowej (odkryta w 1976 r). Najbardziej chyba jednak znany jest na świecie ten region z licznych znalezisk meteorytów. Występują one tutaj w ilości ok. 1 na 200 m². Od roku 1986, od kiedy rozpoczęto regularne poszukiwania meteorytów w tym regionie, znaleziono ich już prawie 500. Największe z nich osiągają masę kilku kilogramów i mają swoje nazwy od nazwy płaskowyżu, w skrócie HaH z odpowiednim numerem.

Ahaggar (Al-Hadżdżar, Dżibal al-Hukkar, Hoggar) – masyw górski w środkowej Saharze (południowa Algieria), stanowiący tarczę w północnej części platformy afrykańskiej. Zbudowany głównie z prekambryjskich łupków krystalicznych, zlepieńcow i gnejsów kilkakrotnie fałdowanych i wypiętrzanych. Składa się z licznych grup górskich o wyrównanych wierzchowinach, ponad którymi wznoszą się stożki wygasłych wulkanów. Masyw pocięty jest gęstą siecią suchych dolin (wadi). Najwyższy szczyt — Tahat 2918 m n.p.m. W rejonie koczownicza hodowla wielbłądów, owiec i kóz. Od 1987 roku część masywu objęta jest ochroną w ramach Parku Narodowego Ahaggar (fr. Parc national de l’Ahaggar) o powierzchni ok. 380 tys. ha. Na terenie parku odkryto liczne prehistoryczne malowidła naskalne.

Tibesti (Tibasti, Tibisti) – wulkaniczny masyw górski na Saharze. Jego przeważająca część znajduje się na północnym terytorium Czadu, pozostałość – na południu Libii. Najwyższym szczytem Tibesti jest Emi Koussi (3415 m n.p.m.). Góry Tibesti znane są z malowideł naskalnych datowanych od piątego do trzeciego tysiąclecia p.n.e., gejzerów oraz gorących źródeł.

Ténéré – pustynny region w obrębie południowo-centralnej Sahary. Jest to rozległa piaszczysta równina o powierzchni ok. 400 tys. km², ciągnąca się od północno-wschodniego Nigru do zachodniego Czadu. Pustynia ograniczona jest górami Aïr na zachodzie Ahaggar na północy, wyżyną Djado na północnym wschodzie, pasmem Tibesti na wschodzie i Kotliną Czadu na południu.

Pustynia Libijska – pustynia we wschodniej części Sahary, w Libii, Egipcie i Sudanie. Dla części położonej na terenie Egiptu używa się także wariantowej nazwy Pustynia Zachodnia. Jej powierzchnia wynosi ok. 2 mln km²; W większości piaszczysta (wydmy wys. do 300 m), częściowo żwirowa. Klimat zwrotnikowy skrajnie suchy. Dobowe wahania temperatury do 30°C. Roczna suma opadów poniżej 25 mm, tylko na północy ok. 100 mm. Eksploatacja bogatych złóż ropy naftowej. Większe oazy. m.in. występują na niej zjawiska przyrody: burze piaskowe, fatamorgany, „białe godziny”, burze podzwrotnikowe.

Pustynia Arabska (Pustynia Wschodnia) – pustynia w Afryce, stanowi północno-wschodnią część Sahary. Zajmuje obszar między Nilem a Morzem Czerwonym. Jej zachodnia część to głównie pustynia piaszczysto-żwirowa i gruzowa, a wschodnia – kamienista. Na Pustynie Arabskiej panuje skrajnie suchy klimat zwrotnikowy ze średnią roczną sumą opadów poniżej 10 mm. Sprawia to, że jej krajobraz stanowi przede wszystkim sieć suchych wadi porośniętych skąpą roślinnością kserofilną.

Reklamy